Hygyrchedd

Font Size cy

100% 150% 200%

background colour cy

cy Cyferbynnedd
Cau Ailosod

BRECON TOWN, MEDIEVAL AND LATER BOROUGH

Manylion y Safle

© Copyright and database right 2019. All rights reserved. Ordnance Survey licence number 0100022206

NPRN 32994

Cyfeirnod Map SO02NW

Cyfeirnod Grid SO04472859

Awdurdod Lleol Powys 

Hen Sir Brycheiniog

Cymuned Brecon

Math o Safle TREF

Dosbarth Cyffredinol SIFIL

Cyfnod Cyffredinol

Disgrifiad o´r Safle Saif y dref farchnad hon, a fu ar un adeg yn dref sirol Sir Frycheiniog, lle mae'r afon Honddu yn llifo i'w Wysg. Sefydlodd y Rhufeiniaid ganolfan i ŵyr meirch yma wrth iddynt ymwthio ymhellach i'r hyn sydd bellach yn Gymru. Adeiladwyd castell gan y Normaniaid yma yn yr unfed ganrif ar ddeg, drachefn oherwydd lleoliad strategol pwysig y dref ar un o'r ychydig rydau dros yr afon. Codwyd cylch o furiau o amgylch y dref yn y drydedd ganrif ar ddeg. Ychydig iawn o'r rhain sydd i'w gweld bellach gan iddynt gael eu dinistrio yn ystod Rhyfel Cartref Lloegr. Mae gwreiddiau Eglwys Gadeiriol Aberhonddu'n mynd yn ôl i'r unfed ganrif ar ddeg fel eglwys wedi'i chysegru i Sant Ioan. Dyma'r eglwys gadeiriol fwyaf diweddar yng Nghymru. Daeth yn sedd Esgob Abertawe ac Aberhonddu yn 1923 yn dilyn datgysylltu'r Eglwys yng Nghymru dair blynedd yn gynharach.

Oherwydd ei lleoliad ffafiol i'r gogledd o Fannau Brycheiniog mae Aberhonddu wedi bod yn boblogaidd gyda thwristiaid ers cryn amser. Gyda'r gwelliant graddol ym mhriffyrdd Cymru yn niwedd y ddeunawfed a dechrau'r bedwaredd ganrif ar bymtheg, daeth yn fan aros canolog hefyd i goetsys y post. O ganlyniad i'r datblygiad hwn, ymwelodd llawer o dwristiaid â'r dref. Yn 1844, arhosodd Carl Carus a Friedrich August II, Brenin Sacsoni, yma am gyfnod byr i newid ceffylau a mwynhau prysurdeb y farchnad a harddwch y wlad gyfagos tra ar eu daith ddiwrnod o Ferthyr Tydfil i Aberystwyth.

Cofnod wedi ei ddiweddaru fel rhan o'r prosiect 'Taith i'r Gorffennol: Cymru mewn teithlyfrau o Ffrainc a'r Almaen' a gyllidir gan yr AHRC.
R. Singer (Prifysgol Bangor) a S. Fielding (CBHC), 2017.

Delweddau Digidol

Chofnodion Archifol

Safleoedd Cysylltiedig

Adnoddau Ar-lein